Çin, mahallî şirketlere bilhassa kamu ve ulusal güvenlikle ilgili alanlarda ABD’li çip üreticisi Nvidia’nın H20 çiplerini kullanmamaları tarafında davette bulundu. Bu, hem Nvidia’nın Çin pazarında kaybettiği milyarlarca dolar geri kazanmasını hem de ABD’nin bu satışlardan yüzde 15 hisse alma planını zora soktu.
Bloomberg’e konuşan kaynaklara nazaran, Çin’in mahallî şirketlere bu daveti, Nvidia’nın yanı sıra ABD’li bir öteki çip üreticisi Advanced Micro Devices’ın (AMD) yapay zeka hızlandırıcılarını da kapsıyor. Lakin yapılan hükümetin yaptığı bu davette AMD’nin MI308 modeline özel atıf yapılıp yapılmadığı bilinmeyen.
Nvidia ve AMD, geçtiğimiz günlerde çiplerini Çin’e satmak için Washington’dan onay almıştı. Lakin bu onay, ABD hükümetine ilgili satışlarından yüzde 15 hisse alınması koşuluyla verilmişti. Artık ise iki şirket, Pekin’in baskısıyla bu satışların gerçekleştirememe riskiyle karşı karşıya.
Nvidia çiplerinin pozisyon takibi ve uzaktan kapatma ihtimali telaş verici
Çin’in lokal şirketlerine gönderdiği yazılarda, “Neden H20 çipleri mahallî alternatiflere tercih ediliyor?”, “Yerli eserler varken bu tercih mecburî mu?” ve “Nvidia işletmecilerinde güvenlik sorunu tespit edildi mi?” üzere sorular yöneltildi.
Nvidia, eserlerinde rastgele bir güvenlik açığı bulunmadığını belirtirken, H20 çiplerinin askeri emelli yahut devlet altyapısında kullanılmak üzere tasarlanmadığını vurguladı. Ayrıyeten Nvidia, Çin’in bol ölçüde yerli çip tedarikine sahip olduğunu, kamu operasyonları için ABD çiplerine güvenmediğini ve bağımlı olmadığını tabir etti. AMB ise bu bahiste şimdi yorum yapmadı.
Öncelikle Çinli yetkililer Nvidia çiplerinin pozisyon takibi ve uzaktan kapatma yeteneklerine sahip olabileceğinden telaş ediyor. Nvidia ise bu iddiayı reddetti.
Öte yandan Çin, yerli çipleri geliştirmeye ağır bir biçimde odaklanmış durumda ve yerli şirketlerin Batılı çiplerden uzaklaşarak lokal eserlere yönelmesini istiyor. Bloomberg’in geçtiğimiz Eylül ayında yayınladığı habere nazaran, yetkililer daha evvel de Çinli firmaları Nvidia H20 işlemcileri yerine yerli yarı iletkenleri tercih etmeye çağırmıştı.
Muahede Çin’den gelen az toprak elementlerine ulaşımın bir parçası
ABD Başkanı Donald Trump, 11 Ağustos’ta çip üreticisi Nvidia ile Çin’e satılan “H20” çiplerinden elde edilen gelirin yüzde 15’inin ABD hükümetine ödenmesine yönelik bir mutabakat yapıldığını söylemişti.
ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick, daha evvel bu türlü bir muahedenin masada olmadığı istikametindeki argümanlarına karşın, H20 atılımının Amerikalıların Çin’den gelen az toprak elementlerine erişimini uygunlaştırmayı amaçlayan mutabakatın kesimi olduğunu belirtti. Lutnick geçen ay, “Çinliler mıknatıslarını teslim ettikçe H20’ler de gidecek,” sözünde bulunmuştu.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ise Temmuz ayı sonunda mıknatıs sıkıntısının çözüldüğünü söylemişti
