Yıllardır süren deflasyon kaygıları ve Çin iktisadının büyük kısmını etkileyen fiyat savaşlarının ardından, Devlet Başkanı Şi Cinping hükümeti nihayet harekete geçeceğine dair sinyaller veriyor.
Hükümet, çelikten güneş panellerine kadar birçok kesimde fiyat ve kârı düşüren bu rekabet hakkında değerlendirmelerde bulundu.
Bu sinyaller, yaklaşık üç yıldır süren fabrika çıkış fiyatlarındaki deflasyon ve ABD tarifeleri ile ticaret gerilimlerinden kaynaklanan baskının artmasıyla geldi.
Çin hükümetinin bulacağı bir tahlil, dünya genelinde olumlu karşılanacak bir gelişme olacaktır. Endüstriyel kapasite fazlasının denetim altına alınması, uzun müddettir ticaret ortaklarıyla sürtüşmelere neden olan bir sorunun hafiflemesini sağlayabilir, ticaret tansiyonlarını azaltabilir ve dünyanın ikinci büyük iktisadına olan itimadı tekrar artırabilir.
JPMorgan Chase & Co.’nun Asya ve Çin pay senedi stratejisti Wendy Liu’ya nazaran, yanlışsız bir halde uygulanırsa Çin’in endüstriyel kapasite fazlasını denetim altına alma eforları global ticarete yardımcı olabilir. Lakin bu, büyümeyi durdurmadan yahut işleri riske atmadan çok arzı azaltması gereken dengeleyici bir aksiyondur.
Çin, bu hafta endüstriyel deflasyonunun Haziran ayında 33’üncü aya girdiğini ve üretici fiyat endeksinin bir evvelki yıla nazaran yüzde 3,6 düştüğünü bildirdi. Bu düşüş, Temmuz 2023’ten bu yana en büyük düşüş ve ekonomistlerin tüm iddialarından daha keskin oldu. Bu da sorunun büyüklüğünü ve tahlilin aciliyetini gösteriyor.
Pantheon Macroeconomics’in baş Çin ekonomisti Duncan Wrigley ise mevzu hakkında Komünist Parti’nin iktisat siyasetçilerinin, otomotiv üzere kesimlerdeki sistemsiz rekabet ve fiyat savaşlarıyla gayret etmeyi amaçladıklarını belirtti.
Şu anda durum daha karmaşık
Geçmiş ıslahatlar, çelik ve kömür üzere ağır sanayi alanlarında kapasite kesintileri ile gecekondu yenileme programını kapsıyordu ve vatandaşları yeni konut almaya teşvik ediyordu. Bu eforlar emtia fiyatlarını ve konut satışlarını canlandırdı. Sonunda, sanayi kârlarında toparlanmaya ve ekonomik büyümenin istikrar kazanmasına katkıda bulundu.
Ancak mevcut zorluk daha karmaşık. İç talep zayıf, ihracat görünümü kötüleşiyor ve en ağır fiyat savaşlarının yaşandığı bölümlerin birden fazla özel firmalar tarafından domine ediliyor; bu da hükümetin kapasite kesintilerini dayatmasını zorlaştırıyor. Lokal yetkililer, işsizliği artırma kaygısıyla, ziyan eden firmaların faaliyetlerini sonlandırmaya direnç gösterebilir.
